ေယာက္်ားေလးတစ္ေယာက္ကို တကယ္ခ်စ္ရင္...78 ခ်က္ထဲက ဘယ္ႏွစ္ခ်က္ လုပ္ႏုိင္သလဲ

၁။ email / facebook password ကုိ သူ မေပးရင္ မေတာင္းပါနဲ့...
၂။ သူ့ကို ယံုၾကည္ပါ....
၃။ သူ့ကို အက်ပ္မရိုက္ပါေစနဲ့...
၄။ သူ့ကို စဥ္းစားခြင့္ေပးပါ....
၅။ သူ့ကို နားလည္ေပးပါ...
၆။ သူ့ကို စာနာေပးပါ....

*စကား ၃၈ ခြန္း *******

၁။ ေမတၱာဆုိတာ အေဟာင္းအသစ္အားလံုးကို ျမတ္ႏုိးတာပါပဲ
၂။ အႏုိင္အရူံးဆုိတာ ပြဲအစမွာ ျဖစ္တာမဟုတ္ဘူး။ အဆံုးသတ္ကိုၾကည့္တာ
၃။ ရတာကုိ မလုိခ်င္ရင္ လုိခ်င္တာကို ရေအာင္ ၾကိဳးစားပါ
 ၄။ အလွအပေၾကာင့္ ဘ၀ပ်က္သလုိ မာနေၾကာင့္လည္း ဒုကၡေရာက္တတ္တယ္ေနာ္
၅။ မိမိအက်ိဳးအတြက္ သူတစ္ပါးအား အသံုးခ်၍ရေသာ ေအာင္ျမင္မူသည္ ေရရွညည္တည္တဲ့မည္ မဟုတ္

စေတာ့ေစ်းကြက္ သိမွတ္ဖြယ္ရာ

တိုးတက္တဲ့ႏုိင္ငံေတြမွာ စေတာ့ေစ်းကြက္ (Stock Market) ျဖစ္ထြန္းေပၚေပါက္ လာၾကရစျမဲ ျဖစ္တယ္။  ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံမွာ ႏုိင္ငံေရးအရ ဒီမိုကေရစီစနစ္နဲ႔ စီးပြားေရးအရ အစိုးရရဲ႕ပါဝင္စြက္ဖက္မႈ ကင္းရွင္းၿပီး လြတ္လပ္တဲ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး စနစ္တက် ေပါင္းစပ္ ႐ုပ္လံုး ေဖာ္ေဆာင္မႈေတြကေန စေတာ့ ေစ်းကြက္ေတြ ေပၚေပါက္လာၾကရတာ ျဖစ္တယ္။ စာေရးသူတို႔ ႏုိင္ငံမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ႏုိင္ငံသားေတြ ေမွ်ာ္လင့္ေစာင့္စားေနခဲ့ၾကရတဲ့ ဒီမိုကေရစီ အစိုးရတစ္ရပ္ ေပၚထြန္းလာခဲ့ၿပီျဖစ္ၿပီး အစိုးရ ကိုယ္တုိင္ကလည္း ေကာင္းမြန္တဲ့ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈ (Good Governance) နဲ႔ သန္႔ရွင္းေသာ အစုိးရ (Clean Government) ျဖစ္လာေအာင္ လုပ္ေဆာင္မယ္ဆိုတာ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး ကိုယ္တုိင္ ႁမြတ္ဟေျပာၾကားခဲ့ၿပီး ျဖစ္တယ္။

သင္ အလြယ္တကူ အ႐ွံဳးေပးတတ္သလား ?

သင္ဟာ အလြယ္တကူ အ႐ွံဳးေပးတတ္ပါသလား။ ႐ွံဳးနိမ့္မွဳေတြ၊ အတားအဆီးေတြက သင့္အခန္းတံခါးကို လာေခါက္တဲ့အခါ သင္ဟာ ခ်က္ခ်င္းပဲ အ႐ွံဳးေပးေလ့ရွိသလား။ အရင္ကေရာ အဲဒီလုိ ျဖစ္ခဲ့ဖူးသလား။ ျဖစ္ခဲ့ဖူးမယ္ဆုိတာ ေသခ်ာပါတယ္။ က်ေနာ္လည္း အ႐ွံဳးမေပးဖူးဘူးလို႕ ေျပာရေလာက္ေအာင္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ လိပ္ျပာမလုံပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႕ ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ အခက္အခဲေတြဟာ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ က်ေနာ္တုိ႕ အလြယ္တကူ အ႐ွံဳးမေပးဘူး၊ ေရွ႕ကို ဆက္သြားရမယ္လို႕ က်ေနာ္တို႕ကိုယ္က်ေနာ္တုိ႕ သတိေပးေနဖို႕ လုိပါတယ္။

အခက္အခဲေတြကို ေအာင္ျမင္ႏုိင္မယ့္ နည္းလမ္း ၇ ခု

အသိပညာႏွင္႔ ယံုၾကည္မႈ

ဒႆနိကေဗဒ (Philosophy)

Philosophy ေခၚ ဒႆနိကေဗဒ ၏ မူလ အဓိပၸါယ္ အရင္းအျမစ္သည္ ဂရိနုိင္ငံမွ ဆင္းသက္လာသည္။ Philo ဆိုသည္မွာ Love (အခ်စ္၊ ေမတၱာတရား၊ သေဘာက်စရာ) ဟု အဓိပၸါယ္ရၿပီး Sophis ဆိုသည္မွာ Wisdom (ဉာဏ္ပညာ၊ အသိပညာ၊ ႐ႈျမင္ေတြးေခၚမႈ) မႈ အဓိပၸါယ္ရသည္။

ကၽြန္ုပ္တို႔ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွာ ဒႆနိကေဗဒ ပညာရပ္တစ္ခု ရွိေနရျခင္း၏ အက်ိဳးေက်းဇူးမွာ တစ္ခါတစ္ရံ ကၽြန္ုပ္တို႔ ေတြ႔ႀကံဳရေသာ အေတြ႔ႀကံဳတစ္ခု (သို႔) အသံုးျပဳမည္႔ အရာတစ္ခု၊ လုပ္ေဆာင္မည္႔အလုပ္တစ္ခု၊ ေျပာဆိုမည္႔ စကားတစ္ခြန္းအတြက္ ဒႆနိကေဗဒ ပညာရွင္တို႔၏ အေတြးအေခၚမ်ားျဖင္႔ ယံုၾကည္မႈ ပိုမိုခိုင္မာေစရန္ျဖစ္သည္။




အထူးသျဖင္႔ အျငင္းပြားဖြယ္ ျပႆနာမ်ားစြာအတြက္ အေျဖမ်ားရရွိဖို႔ အေထာက္အပံ႔မ်ားစြာ ျဖစ္ေစသည္။ ဒႆနိကေဗဒ ပညာရပ္တြင္ အဓိပၸါယ္သက္မွတ္ခ်က္မ်ား (meaning)၊ ေျဖရွင္းခ်က္မ်ား (interpretation)၊ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္မ်ား (evaluation)၊ က်ိဳးေၾကာင္းဆီေလွ်ာ္စြာ စဥ္းစားခ်င္႔ခ်ိန္နုိင္မႈ (logicalconsistency )၊  ႏွင္႔ ေရွ႕ေနာက္ညီစြာျဖင္႔ စဥ္းစားခ်င္႔ခ်ိန္နုိင္မႈ (rational consistency) တို႔ ပါဝင္သည္။

ျမန္မာ့ေဆးၿမီးတိုနည္းမ်ား ( သင္နုပ်ိဳခ်င္ပါသလား)

သင္နုပ်ိဳခ်င္ပါသလား
ဤေလာက၌ မႏုပ်ိဳခ်င္တဲ့သူ မရွိပါ။ သူသူကိုယ္ကိုယ္ အရြယ္တင္ႏုပ်ိဳခ်င္ၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္အရြယ္ မတုိင္မီ အုိမင္းမႈကို တုိက္ဖ်က္ဖို႔အတြက္ အခ်က္ (၈)ခ်က္ကို တင္ျပလုိက္ပါတယ္။

အဆုတ္ ကင္ဆာ

အမ်ားဆံုးၾကံဳေတြ႕ရတဲ့ လူသတ္သမား အဆုတ္ကင္ဆာအေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ

ဒီေန႔ ေဆြးေႏြးမည့္ ေခါင္းစဥ္က ဘာပါလဲ ကမၻာမွာေရာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာပါ အမ်ားဆံုးႀကံဳေတြ႕ရတဲ့ လူသတ္ သမား အဆုတ္ကင္ဆာေရာဂါအေၾကာင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
အဆုတ္ကင္ဆာ ေရာဂါဆုိတာဘာပါလဲ ။
အဆုတ္ကင္ဆာ အေၾကာင္းကို မေဆြးေႏြးမီ အဆုတ္ရဲ႕ခႏၶာေဗဒ တည္ေဆာက္ပံုႏွင့္ ဇီဝကမၼေဗဒလုပ္ငန္း ေတြကို အနည္းဆံုး အတိုခ်ံဳး ေဆြးေႏြးတင္ျပပါမယ္။ အဆုတ္ကင္ဆာျဖစ္လာတဲ့အခါ ေရာဂါလကၡ ဏာေတြ ဘယ္လိုျဖစ္ေပၚလာတယ္ဆိုတာ ပိုသေဘာေပါက္ နားလည္ေစခ်င္လို႔ပါ။
အဆုတ္ရဲ႔ ခႏၶာေဗဒတည္ေဆာက္ ပုံနဲ႔ ဇီဝကမၼ လုပ္ငန္း ေတြကုိ သိပါရေစ
အဆုတ္ဟာ ဘယ္ညာအေနနဲ႔ ႏွလံုးရဲ႕ တစ္ဖက္တစ္ခ်က္ ရင္ေခါင္း အတြင္းမွာရွိပါတယ္။ ရင္ေခါင္းဆိုတာ ကလည္း လည္ပင္းနဲ႔ ဝမ္းဗိုက္ၾကား ထဲက ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းျဖစ္ၿပီး ေနာက္ဘက္မွာ ေက်ာ႐ိုး၊ ေဘးမွာနံ႐ိုး နဲ႔ ေရွ႕ပိုင္းမွာ ရင္ၫြန္႔႐ိုး (Sternum) ေတြနဲ႔ ကန္႔သတ္သတ္မွတ္ ထားၿပီး ၎တို႔ၾကားနဲ႔ အေပၚေတြ မွာရွိတဲ့ ျြကက္သား၊ အဆီျပင္ အေရျပားေတြနဲ႔ ဖံုးလႊမ္းထားပါတယ္။
ဝမ္းဗိုက္နဲ႔ ရင္ေခါင္းပိုင္းကိုေတာ့ Sternum) ဆိုတဲ့ ၾကြက္သားနဲ႔ အရြတ္ျပားစပ္ေနတဲ့ ၾကြက္သား ျပားႀကီးက ျခားနားထားပါတယ္။ အသက္႐ွဴတဲ့အခါမွာ ဒီျြကက္သား ျပားႀကီးက ေအာက္ဘက္ကို ဆင္း သြားၿပီး နံ႐ိုးေတြက ေဘးကို ကားထြက္ကာ ေရွ႕ပိုင္းက အေပၚကို တက္လာ လို႔ရင္ေခါင္း အတြင္းပိုင္းဟာ က်ယ္လာၿပီး ႐ွဴသြင္းလိုက္တဲ့ ေလ ေတြကို စုပ္ယူကာ အဆုတ္ထဲကို ေလေတြ အသက္႐ွဴျြပန္က တစ္ဆင့္ ဝင္လာပါတယ္။

ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္းအေၾကာင္း သိေကာင္းစရာ

ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံၿခင္း (Epistaxis)

ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံၿခင္းဆိုတာဟာႏွာေယာင္ nostrils တေလ်ာက္မွ ေသြးေတြစီးက်လာၿခင္းကို ဆိုလိုပါတယ္ ။ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံၿခင္း ၂ မ်ိဳး ရွိပါတယ္ ။ တစ္မ်ိဳးကေတာ့ အေရွ႔ပိုင္း anterior လို႔ေခၚၿပီး သူကေတာ့ အၿဖစ္မ်ားပါတယ္ ။ ေနာက္တစ္မိ်ဳးကေတာ့ အေနာက္ပိုင္း posterior လို႔ေခၚပါတယ္ ။ သူကေတာ့ အၿဖစ္နဲေလ့ရွိၿပီး ေဆးကုသမႈလိုအပ္တဲ့ အမ်ိဳးအစားမ်ိဳး ၿဖစ္ပါတယ္ ။ တခါတရံ အလြန္ဆိုး၀ါးၿပင္း ထန္တဲ့အခါမွာ ေသြးေတြဟာ ႏွာတြင္းမ်က္ရည္လမ္းေၾကာင္း nasolacrimal duct မွထြက္ရွိလာၿပီး မ်က္လံုးကေနေတာင္ေသြးေတြထြက္ရွိႏိုင္ပါတယ္ ။

ကုမၸဏီ မေအာင္ျမင္ႏိုင္ဖြယ္ အလားအလာကို ၾကိဳတင္မွန္းဆနိုင္သည့္ နည္းလမ္းမ်ား

စီးပြားေရး ေလာကမွာ ရွိၾကတဲ႕ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္ေတြဟာ မိမိတို႕ရဲ႕ ကုမၸဏီ လုပ္ငန္းေတြ အစဥ္တစို္က္ ၾကီးပြား တိုးတက္ေနေအာင္ ေန႕မအား၊ ညမနား ကုိယ္စြမ္း၊ ဥာဏ္စြမ္းရွိသ၍ အပတ္တကုတ္ ၾကိဳးစားအားထုတ္ လုပ္ကိုင္ေနၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ႕  မိမိတို႕ကုမၸဏီရဲ႕ လုပ္ငန္း မေအာင္မျမင္ ျဖစ္ႏိုင္တဲ႕  အေနအထားေတြကို  ၾကိဳၾကိဳ တင္တင္ သတိမမူ မိတာေၾကာင္႕ အခ်ိဳ႕ ကုမၸဏီေတြမွာဟာ ေငြေၾကး ကသီလင္တျဖစ္ျပီး လုပ္ငန္း မေအာင္ျမင္မႈေတြနဲ႕ ရင္ဆိုင္ ေတြ႕ၾကံဳရတတ္ပါတယ္။ဒါေၾကာင္႕ မိမိတို႕ကုမၸဏီမွာ လုပ္ငန္း မေအာင္မျမင္ ျဖစ္ႏိုင္ဖြယ္ အလားအလာေတြ ရွိမရွိကို ၾကိဳတင္မွန္းဆၾကည္႕ျပီး သတိမူ-ျပဳျပင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ဖို႕အတြက္ နည္းလမ္းကို ၿပန္လည္မွ်ေ၀ ေပးလိုက္ပါတယ္။

ကုမၸဏီ မေအာင္ျမင္ရျခင္း အေၾကာင္းရင္းမ်ား

အမ်ားအားျဖင္႕ အခြင္႕မသာတဲ႕ စီးပြားေရး ရာသီဥတု (Unfavourable Business Climate) ေျခအေနေတြ၊  ေငြေၾကးစရိတ္ ျမင္႕မားတာေတြ (High Financial Costs)နဲ႕ အေရာင္းထိုင္းတဲ႕ ေစ်းကြက္ (Depressed Market) ေတြဟာ ကုမၸဏီ အေတာ္မ်ားမ်ားကို  စီးပြားေရး က်ဆင္းေအာင္ လ်င္လ်င္ျမန္ျမန္ တြန္းပို႕တဲ႕ ေသာ့ခ်က္ အေၾကာင္းရင္းေတြ ျဖစ္တယ္လို႕ ေထာက္ျပေလ႕ ရွိၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ္႕  စီးပြားေရး မေအာင္ျမင္မႈ အေတာ္မ်ားမ်ားရဲ႔ ဇစ္ျမစ္ဟာ စီမံခန္႕ခြဲေရးညံ႕ဖ်င္းမႈ (Poor Management) မွာ ျမစ္ဖ်ားခံေလ႕ ရွိပါတယ္။ မေအာင္ျမင္မႈ ျဖစ္ေပၚေစတဲ႕ အေၾကာင္းရင္းမ်ားရဲ႕ ပါ၀င္မႈ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ေအာက္မွာ ေဖာ္ျပထားတဲ႕ အတိုင္း ျဖစ္ပါတယ္လို႕  အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ ျပဳလုပ္တဲ႔  Dun and Bradstreetရဲ႕  ေလ့လာခ်က္တစ္ရပ္က ဆိုပါတယ္။

စတိုပစၥည္းမ်ားဘယ္လိုၾကီးၾကပ္မလဲ (STORE CONTROL)

စတိုပစၥည္းမ်ားကို လိုအပ္သည္ထက္ ပိုမိုေလွာင္ထားျခင္း လိုအပ္သည္ထက္ေလ်ာ့ နည္္းေလွာင္ထားျခင္း တို႕ေၾကာင္႕ လုပ္ငန္းကို လြန္မင္းစြာ ထိခိုက္ႏိုင္ပါသည္။ လုပ္ငန္္းကို မထိခိုက္ရေလေအာင္ စတိုပစၥည္းမ်ားကို  လိုအပ္သည္ထက္ မ်ားလည္းမမ်ားေအာင္၊ နည္းလည္းမနည္းေအာင္ သိုေလွာင္ထားရန္ လိုအပ္ပါသည္။  လိုအပ္သည္ထက္ ပိုမို ေလွာင္ထားျခငး္ေၾကာင့္လည္းေကာင္း ျဖစ္ေပၚတတ္ေသာ ခၽြတ္ယြင္း အားနည္းခ်က္မ်ားမွာ ေအာက္ပါ အတိုင္းျဖစ္ပါသည္။
စတိုပစၥည္းမ်ားကို ပိုမို သိုေလွာင္ထားျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ ခၽြတ္ယြင္းခ်က္မ်ား။

စံတန္ဖိုး (STANDARD COST) သေဘာတရား

ေငြစာ၇င္းဌာနက ဘ႑ာေရး စာရင္းကိုင္ေတြကိုသာ ေယဘုယ်အားျဖင္႕ တာ၀န္ယူၾကရပါတယ္။ ပစၥည္းေတြ အမ်ိဳးအစားမ်ားမ်ား၊ အေရအတြက္မ်ားမ်ား ထုတ္လုပ္လာျပီဆိုရင္ ျဖစ္ေစ၊ ထုတ္လုပ္ပံု နည္းစနစ္ေတြကလည္း တစ္မ်ိဳးနဲ႕ တစ္မ်ိဳး ကြဲျပားျခားနားလာရင္ ျဖစ္ေစ၊ တန္ဖိုးတြက္ဌာနတစ္ခု သီးျခားထားရပါတယ္။ ဥပမာ- ေအာ္ဒါအလိုက္မွာတဲ႕ ထုတ္လုပ္တဲ႕ လုပ္ငန္းေတြမွာ  ေအာ္ဒါ တစ္ခုျခင္းအလိုက္ တြက္ၾကရတယ္။ အသုတ္လိုက္မွာတဲ႕ ထုတ္တဲ႕လုပ္ငန္းေတြမွာ  အသုတ္လိုက္ တန္ဖိုးတြက္ၾကရပါတယ္။ ျဖစ္စဥ္တစ္ခုျပီးမွ တစ္ခုထုတ္တဲ႕  လုပ္ငန္းေတြမွာ ျဖစ္စဥ္အလိုက္ တန္ဖိုးတြက္မွသာ ျဖစ္စဥ္ တစ္ခုျခင္းအလုိက္ တန္ဖိုးမွန္ကို ရႏိုင္ပါတယ္။

တခ်ိဳ႕လုပ္ငန္းေတြမွာ ကန္ထရိုက္လုပ္ငန္းေတြ လက္ခံေဆာင္ရြက္ေတာ႕ ကန္ထရိုက္တန္ဖိုးေတြနဲ႕ တြက္ၾကရပါတယ္။   ဒါဟာ တန္ဖိုးတြက္ပညာ ရႈေထာင္႕က ေဆာင္ရြက္ေပးတဲ႕ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြၿဖစ္ပါတယ္။

စားေသာက္ဆိုင္စာရင္း ဘယ္လိုစစ္မလည္း(၁)

စားေသာက္ဆိုင္စာရင္း ဘယ္လိုစစ္မလည္းဆိုတဲ့ အေၾကာင္းအရာဟာ စာရင္းစစ္ပညာနဲ႕ ဆက္စပ္ေနတဲ့အတြက္ အၿပည့္အစံုဆိုရင္ စာရင္းစစ္ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြ စာရင္းစစ္ အစီအစဥ္ေတြပါ ထည့္သြင္းေဖာ္ၿပေပးမယ္ဆိုရင္ အရမ္းမ်ားၿပားသြားမွာ ၿဖစ္တဲ့အတြက္ စားေသာက္ဆိုင္ လုပ္ငန္းပိုင္ရွင္တစ္ဦးအေနၿဖင့္  သို႕မဟုတ္ တာ၀န္ရွိသူ တစ္ဦးအေနၿဖင့္ မိမိလုပ္ငန္း စာရင္းႏွင့္ ပါတ္သက္ၿပီး အဓိက သိထားသင့္တဲ့ စာရင္းပိုင္း စာရင္းစစ္ျခင္းအပိုင္းကိုပဲ အဓိထား ေဖာ္ျပေပးသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

စားေသာက္ဆိုင္ဆိုတာ စားသံုးသူေတြ ၾကိဳက္ႏွစ္သက္မယ့္ အစားအေသာက္ေတြကို တည္ခင္းေရာင္းခ်ၿပီး စိတ္ႏွစ္သက္ဖြယ္ ၀န္ေဆာင္မႈေပးတဲ့ လုပ္ငန္းလို႕ ဆိုနိုင္ပါတယ္။

အရွင္မဟာကႆပ (သုိ႔မဟုတ္) ဆင္းရဲသားတုိ႔၏ ကုိးကြယ္ရာ

...            အရွင္မဟာကႆပ မေထရ္ျမတ္ဟာ ဓုတင္အရာမွာ ဧတဒဂ္ရတဲ့ တတိယ မဟာသာ၀ကႀကီးတစ္ပါး ျဖစ္ေတာ္မူ ပါ တယ္။ လြန္ေလျပီးေသာအခါ ကမၻတစ္သိန္းထက္က ဓုတင္အရာမွာ ဧတဒဂ္ရတဲ့ အရွင္မဟာနိသဘမေထရ္ကုိ ၾကည္ညုိ အား က်ကာ ပဒုမုတၱရ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ရဲ့ထံေတာ္မွာ ဆုထူးပန္ဆင္ခဲ့တာျဖစ္ျပီး ပါရမီေတာ္ေတြကို ထူးခ်ြန္ေျပာင္ေျမာက္စြာ ျဖည့္ ဆည္းေတာ္မူခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

        အရွင္မဟာကႆပမေထရဲ့ အတိတ္ဘာဇာတ္ေၾကာင္းနဲ႔ ပစၥဳပၸာန္ဘ၀ အခ်င္းအရာေတြဟာ အင္မတန္ ဆန္းၾကယ္ အံ့ၾသဖြယ္ေတြျဖစ္သလုိ လြန္စြာမွလည္း ႀကီးက်ယ္ျမင့္ျမတ္လွပါတယ္။ အမရပူရ(ေတာင္ျမိဳ့) မဟာဂႏၶာရုံဆရာေတာ္ အရွင္ဇနကာ ဘိ၀ံသက " ျမန္မာျပည္က ေထရုပၸတၱိေတြဟာ လူလုိ မေရးၾကဘူး။ နတ္လုိ ေရးေနၾကတယ္။ ငါ့ကေတာ့ ငါရဲ့ေထရုပၸတၱိကုိ လူလုိပဲေရးမယ္"လုိ႔ တစ္ခ်ိန္က မိန္႔ၾကားေတာ္မူခဲ့ဖူးပါတယ္။အရွင္ မဟာကႆပမေထရ္ရဲ့ ေထရုပၸတၱိကုိ ေရးမယ္ဆုိရင္ေတာ့ "လူလုိ နတ္လုိသာမက ျဗဟၼာလုိ ေရးပါမွ"တိက်မွန္ကန္ျပည့္စုံႏုိင္မွာပါ။

ျမတ္ဗုဒၶ၏ တရားဦး (The First Discourse of The Buddha)

တရားဦး ဓမၼစက္မွာ အႏွစ္သာရ (၃)ခ်က္ရွိပါတယ္။
၁။ ေရွာင္ရွားရန္ အစြန္းႏွစ္ဘက္၊
၂။ လုိက္နာရန္ အလယ္လမ္းႏွင္႔
၃။ ထုိးထြင္းသိျမင္ရာ သစၥာ(၄) ပါးတုိ႔ ျဖစ္ၾကပါတယ္။
သစၥာတရား ေလးပါး ရွိပါတယ္။
ဒီသစၥာတရား ေလးပါးကို တကယ္တမ္း မသိၾကလို႔ မက်င့္ႏိုင္ၾကလို႔ သတၱဝါေတြဟာ ဘဝအသစ္ အသစ္ေတြကိုတြယ္တာၿပီး သံသရာႀကီးထဲမွာ တပင္တပန္း ေျပးလႊားက်င္လည္ေနၾကရရွာတယ္ဆို
တာ ဗုဒၶက သိေတာ္မူတဲ့အတြက္ ဗုဒၶ ပထမဆံုး ေဟာေျပာျပသတဲ့ ဓမၼစၾကာတရားေတာ္မွာ ဒုကၡသစၥာ၊ သမုဒယသစၥာ၊ နိေရာဓသစၥာ၊ မဂၢသစၥာ ဆိုတဲ့ သစၥာေလးပါးကို ထည့္သြင္း ၫႊန္ျပထားျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒုကၡသစၥာ (ဆင္းရဲျခင္းအမွန္) တရားကို မူတည္၍ ေဟာၾကားအပ္ေသာ ဓမၼစၾကာတရားေတာ္ကား
ဗုဒၶကိုယ္ေတာ္တိုင္ ပထမဆံုး ေဟာေျပာျပသည့္ တရားဓမၼ ျဖစ္ပါတယ္။
ဆင္းရဲျခင္း၏ သေဘာအဓိပၸာယ္ကို အေျခခံသိရွိေအာင္ ရွင္းျပပါမယ္။
ဣဒံ ေခါပန ဘိကၡေဝ ဒုကၡံ အရိယ သစၥံ၊
ဇာတိပိဒုကၡာ၊ ဇရာပိဒုကၡာ၊
ဗ်ာဒိပိဒုေကၡာ၊ မရဏမၸိဒုကၡံ၊
အပၸိေယဟိ သမၸေယာေဂါ ဒုေကၡာ၊
ပိေယဟိ ဝိပၸေယာေဂါ ဒုေကၡာ၊
ယမၸိစၧံ နလဘတိ တမၸိဒုကၡံ၊
သံ ခိေတၱန ပၪၥဳပါဒါနကၡႏၶာ ဒုကၡာ။

၀ိပႆနာအစ မေတြ႔တဲ့စိတ္က

“သေမာဟစိတၱံ သေမာဟစိတၱႏၲိ ပဇာနာတိ”
“၀ိပႆနာ ႐ႈေတာ့႐ႈတယ္ ဘုရား . . . ဘာမွမေတြ႔ဘူး။” ဒါနဲ႔ ဆင္ေျခကိုင္တာပဲ။ ဒီစိတ္ကေလးက ၾကည့္ေတာ့ၾကည့္တယ္။ ဘာမွေတြ႔ဘူး။ ဒါဆိုရင္ မေတြ႔တဲ့ စိတ္ကိုပဲ ျပန္ၾကည့္။ ဘာမွ မေတြ႔တဲ့ စိတ္ကေလးက မေတြ႔တာနဲ႔ပဲ အနိစၥေရာက္သြားတာ။ မေတြ႔တဲ့ စိတ္ကေလးကို ဉာဏ္နဲ႔ ေနာက္က ၾကည့္ေပးပါ။ မသိတဲ့ စိတ္ကေလး သက္တမ္းကုန္သြားတယ္။ သက္တမ္းကုန္သြားတာေလးကိုသာ သိေအာင္ၾကည့္။ သက္တမ္းကုန္သြားတာေလးက “အနိစၥ”။ သက္တမ္းကုန္မွန္း သိလုိက္တာေလးက “မဂၢ”။ ၀ိပႆနာ မ႐ႈတတ္ဘူးဘုရား . . . ဆိုရင္ မ႐ႈတတ္တဲ့စိတ္ကို႐ႈ။
ေအာင္မာ . . . အေတာ္ဆန္းတဲ့ စကားပါလားလို႔ ခင္မ်ားတို႔က ေအာက္ေမ့ခ်င္ ေအာက္ေမ့ေနမယ္။ ဦး၀င္းတို႔ ဦးဘအံုးတို႔ ဆန္းသလား . . .တဲ့။ ႐ိုးရာပဲလား။ (႐ိုးရာပါ ဘုရား။)

သို႔ေသာ္ ခင္မ်ားတို႔က ၀ိပႆနာ ေတြ႔ရက္နဲ႔ ၀ိပႆနာ မရွာတတ္လို႔ သင္ရတာပါ။ ႐ႈစရာအာ႐ံု ေပၚလာရက္သားနဲ႔ ခင္မ်ားတို႔က မ႐ႈတတ္ဘူး ေျပာေနလို႔။ ေရွ႕သာ ရွာေနတယ္၊ ကိုယ္ရွာတာ ပ်က္တာ မသိဘူး။ ၀ိပႆနာ ရွာၿပီဆိုရင္ ႐ႈစရာကို ရွာမေတြ႔တဲ့စိတ္ လာတတ္တယ္။ အဲဒီ လာတဲ့စိတ္ကို ေနာက္ဉာဏ္က ႐ႈေပး။ ႐ႈလိုက္တဲ့ အခါက်ေတာ့ ေနာက္ဉာဏ္၀င္လာရင္ပဲ သူ ရွိေသးလား။ (မရွိေတာ့ပါဘုရား။) မရွိေတာ့ “အနိစၥ”။ မရွိတာကို သိတာက “မဂၢ”။
ဒါ ဘာ႐ႈတာတုန္း ေမးေတာ့၊ ဘယ္စိတ္႐ႈတာပါတုန္း ေမးေတာ့မွ “သေမာဟစိတၱံ သေမာဟစိတၱႏၲိ ပဇာနာတိ” အလုပ္ခိုင္းတာ ဆရာဘုန္းႀကီးက။ သေဘာပါၾကၿပီလား။ (မွန္ပါဘုရား။) ႐ႈလို႔ ဘာမွမျမင္ဘူးဆိုတာ ေမာဟစိတ္ ေပၚေနတာ။ အဲဒီ ေမာဟစိတ္ကေလးကိုပဲ ဘုန္းႀကီးတို႔က တစ္ခါတည္း ၀ိပႆနာအာ႐ံု လုပ္ပစ္လိုက္တာ။ သူ ေရွ႕ရွာလို႔သာ မေတြ႔တယ္ သူေသတာ က်ဳပ္တို႔က ေတြ႔တယ္။ ရွင္းၿပီလား။ (မွန္ပါ။)

ေက်းဇူးႏွင့္ ျပစ္မွားမိျခင္း

လူသားအားလံုးသည္ ဘဝသံသရာ စက္ဝုိင္းျဖစ္သည့္ သတၱေလာက၌ က်င္လည္ေနၾကရသည့္ ကာလမွာ ကမ႓ာေပါင္း အသေခၤ်အနႏၲ ၾကာျမင့္ခဲ့ၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။  သံသရာ၌ က်င္လည္ခဲ့ၾကရာ၌ မိမိႏွင့္ ေဆြမ်ိဳး မေတာ္စပ္ခဲ့ဖူးသူ မရွိဟု ဘုရားရွင္က ဆံုးမခဲ့ပါတယ္။ အားလံုးသည္ ေဆြမ်ိဳးေတာ္စပ္ခဲ့၍ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး 'ေက်းဇူး' ဟူေသာ အေထာက္အပံ့ မကင္းၾကသူမ်ားသာ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ သို႔ျဖစ္ပါ၍ တစ္ဦးႏွင့္ တစ္ဦး ေမတၱာဓာတ္ အဟုန္ႏွင့္ အျပန္အလွန္ ကူညီေစာင့္ေရွာက္ သြားၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
အျပန္အလွန္ ေက်းဇူးရွိခဲ့ ၾကဖူးသူမ်ားသာ ေမတၱာဓာတ္ကင္းမဲ့၍ အႏိုင္ယူျခင္း၊ အျပစ္တင္ျခင္း၊ ခိုက္ရန္ေဒါသ ျဖစ္ျခင္း

`စိန္နားကပ္ႀကီးပန္ရမလို´

          နာရီၾကည့္စရာမလိုပဲ ၾကက္ကေလး ငွက္ကေလးမ်ားေတာင္ သူ႔အခ်ိန္သူသိၿပီး ျပဳေနက်အမႈတို႔ကို သူ႔ဘာသာမွန္မွန္လုပ္ေနၾကေသာ အရပ္မို႔ ကိုယ္လည္း ေရာက္ေနက်အခ်ိန္ ေဆးရုံေပၚေရာက္ရစျမဲ ျဖစ္သည္။ စမၸာနဂိုရ္ေဆးရုံ ျပည္သူ႔ေဆးရုံေရွ႔တြင္လည္း လူနာမ်ားတဖြဲဖြဲ ေရာက္ႏွင္႔ၿပီေလ။ တာ၀န္က်ဆရာမမ်ားက...လည္း မီးခိုးတလူလူႏွင္႔ဆိုင္ကယ္သံ ဖြတ္ခ်က္ဖြတ္ခ်က္ ၾကားသည္ႏွင္႔ ေခါင္းေပၚအျဖဴေဆာင္းကေလးတင္သူတင္၊ ေပတံေဘာပင္ ျပင္သူျပင္၊ တေနကုန္ ေအာ္ႏိုင္ဟစ္ႏိုင္ရန္ လည္ေခ်ာင္းရွင္းသူရွင္းျဖင္႔ ဆရာ၀န္ေရာက္ေၾကာင္း လူနာမ်ားကို သိသာေစသည္။ လူနာမ်ားကလည္း လႈပ္လႈပ္ရွားရွားျဖစ္လာၿပီး စာအုပ္ထပ္ထားေသာေနရာတြင္ ရြစိရြစိ တန္းစီၾကျပန္သည္။ နံမည္ေခၚတုန္း မၾကားမိရင္ ေနာက္ဆုံးေရာက္သြားမွာ ေၾကာက္ရသည္ေကာ။


          `ေဆးရုံတက္မယ္႔လူနာေတြနဲ႔ အေရးႀကီး အသည္းအသန္လူနာေတြပဲ အရင္ ၾကည့္သြားမယ္။ က်န္တာ ျပန္လာမွ ဆက္ၾကည့္မယ္။ ဒီေန႔ အစည္းအေ၀းသြားရမွာ။´

ခ်စ္သူတိုက္ခဲ့ေသာ က်ိန္စာ

          အဲဒီေန႔က ကၽြန္ေတာ္မက္ခဲ့တဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ အနာဂတ္အိပ္မက္ေလးကို ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တုိင္ ဖ်က္ဆီးလုိက္တဲ့ေနေပါ့။ သူ႔မရဲ႕ မ်က္၀န္းမွာ မ်က္ရည္ေတြ ျပည့္လွ်ံေနတယ္။ မ်က္ႏွာမွာေတာ့ နာၾကည္းမႈေတြနဲ႔ေပါ့။ သူ႔မ ရင္ထဲမွာ ဘယ္ေလာက္ေတာင္ နာၾကည္းသြားမလဲ ကၽြန္ေတာ္ခံစားလုိ႔ရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ကုိယ္တုိင္ကလည္း သူ႔မကို တကယ္ခ်စ္ခဲ့တာကို။ ခ်စ္တဲ့သူတစ္ေယာက္ကို လမ္းခြဲစကားေျပာရတာ မုန္းတဲ့သူကို ခ်စ္တယ္လုိ႔ ေျပာရတာထက္ ပိုခက္တယ္ဆုိတာ ကၽြန္ေတာ္ အဲဒီအခ်ိန္မွာ သိလုိက္ရတယ္။
“နင့္သေဘာက ဒီလုိရွိမွေတာ့ ငါနင့္နားမွာ ဆက္ျပီး ရွိေနစရာမလုိေတာ့ဘူး။ နင့္လိုလူမ်ိဳးကို ငါခ်စ္မိခဲ့တဲ့အတြက္ ငါ့ႏွလံုးသားကို ငါသိပ္မုန္းတယ္။ သတိၱေၾကာင္တဲ့နင့္ကိုလည္း ငါမုန္းတယ္။ ငါ့ကို ဒီလုိဒဏ္ရာေတြနဲ႔ ခံစားရေအာင္ လုပ္တဲ့နင့္ကို ငါလံုး၀ခြင့္မလႊတ္ဘူး။ ငါခံစားခဲ့ရသလုိ နင္လည္းအခုဘ၀မွာ နင္ခ်စ္တဲ့သူနဲ႔ ဘယ္ေတာ့မွ မနီးစပ္ရပါေစနဲ႔ ။ ဒါဟာ ငါရဲ႕ ေနာက္ဆံုးက်ိန္စာပဲ။”
သူမကေတာ့ စိတ္ျမန္သူပီပီ သူမေျပာခ်င္ေသာစကားေတြကို ေျပာျပီး ကၽြန္ေတာ္ကို ေက်ာခိုင္းထြက္ခြာသြားတယ္။ ၀ဲတက္လာတဲ့ မ်က္ရည္နဲ႔အတူ ရင္ထဲမွာ ဆုိ႔တက္လာခဲ့တယ္။ သူမေျပာခဲ့သလုိပဲ ကၽြန္ေတာ့္ဘ၀မွာ ကၽြန္ေတာ္ခ်စ္တဲ့သူနဲ႔ ဘယ္ေတာ့မွ နီးစပ္ရမွာမဟုတ္ေတာ့ဘူးေလ။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့ ကၽြန္ေတာ္သိပ္ခ်စ္တဲ့သူမကုိ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တုိင္ပဲ စြန္႔လႊတ္ခဲ့တာ။ ကၽြန္ေတာ္ရင္နာနာနဲ႔ စြန္႔လႊတ္ျပီး သူမ မဟုတ္တဲ့ ဘယ္သူ႔ကိုမွ ကၽြန္ေတာ္ရင္ထဲကို အ၀င္ခံမွာမဟုတ္လုိ႔ပဲ။ သူမနဲ႔ကၽြန္ေတာ္ လမ္းခြဲျပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္း ကၽြန္ေတာ့္ရင္ထဲမွာ ျပည့္ႏွက္ေနတဲ့ သူမရဲ႕ ပံုရိပ္ေတြနဲ႔ပဲ ကၽြန္ေတာ့္ဘ၀ကို ျဖတ္သန္းဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္။
       

ခုေတာ႔ သိျပီေလ - ၂

မိုးၿပာနဲ႔ ခင္ေလးကလဲ ဟားတိုက္ၿပီး ရယ္ေတာ့ ေအးမလဲ ရယ္မိတယ္။ အခုေတာ့
ေနာက္ပိုင္းဆို မိုးၿပာက သူ႔ရင္ကို လက္နဲ႔ဖိၿပီး ။
"ကၽြန္ေတာ္ ရင္ေတြ ခုန္လိုက္တာဗ်ာ"  ဆိုတဲ့ ဟန္ကိုလုပ္ၿပေနတတ္တယ္။
ဒီတုန္းက သူတုိ႔နဲ႔ အတူေရာရယ္ႏုိင္တာကို အံၾသလို႔ မဆံုးဘူး။

"ငါက မေၿပာပဲ ထားေလ သူက ေမးေလ၊ ရင္ေတြ ခုန္လွၿပီဗ်ာ တဲ့၊ တကယ္ဟားရတဲ့လူပဲ၊
ငါရယ္လဲ ရယ္ခ်င္ စိတ္ကလဲပ်က္တာပဲဟာ၊ ခင္ဗ်ား သိမွာပါ၊ ဘယ္သူရွိလဲ စဥ္းစားေပါ့
ဆိုေတာ့ မသိဘူးဗ်၊ အမ်ားၾကီးတဲ့"

"ေအာင္မယ္... ေကာင္စုတ္ေလး"
မိုးၿပာက မခံမရပ္ႏုိင္ ဝင္ဆဲလိုက္ေသးတယ္။ ေအးမကေတာ့ ၿပံဳးရံုပဲ
ၿပံဳးေနလိုက္မိပါတယ္။ ရင္ထဲမွာေတာ့ က်င္ေနတာပဲ။